೫
ನಮಾಮಿ ದೇವೀಂ ನವಚಂದ್ರಮೌಳಿಂ
ಮಾತಂಗಿನೀಂ ಚಂದ್ರಕಳಾವತಂಸಾಮ್ |
ಆಮ್ನಾಯವಾಕ್ಯೈಃ ಪ್ರತಿಪಾದನಾರ್ಥೇ
ಪ್ರಬೋಧಯಂತೀಂ ಶುಕಮಾದರೇಣ || ೧ ||
ಕೃತಾರ್ಥಯಂತೀಂ ಪದವೀಂ ಪದಾಭ್ಯಾಂ
ಆಸ್ಫಾಲಯಂತೀಂ ಕಲವಲ್ಲಕೀಂ ತಾಮ್ |
ಮಾತಂಗಿನೀಂ ಸದ್ಧೃದಯಾನ್ ಧಿನೋಮಿ
ನಿಲಾಂಶುಕಾಂ ಶುದ್ಧನಿತಂಬಚೇಲಾಮ್ || ೨ ||
ತಾಳೀದಳೇನಾರ್ಪಿತ ಕರ್ಣಭೂಷಾಂ
ಮಾಧ್ವೀಮದೋದ್ಘೂರ್ಣಿತ ನೇತ್ರಪದ್ಮಾಮ್ |
ಘನಸ್ತನೀಂ ಶಂಭುವಧೂಂ ನಮಾಮಿ
ತಡಿಲ್ಲತಾಕಾಂತಿಮನರ್ಘ್ಯಭೂಷಾಮ್ || ೩ ||
ನಮಸ್ತೇ ಮಾತಂಗ್ಯೈ ಮೃದುಮುದಿತ ತನ್ವ್ಯೈ ತನುಮತಾಂ
ಪರಶ್ರೇಯೋದಾಯೈ ಕಮಲಚರಣಧ್ಯಾನಮನಸಾಮ್ |
ಸದಾ ಸಂಸೇವ್ಯಾಯೈ ಸದಸಿವಿಬುಧೈರ್ದಿವ್ಯಧಿಷಣೈಃ
ದಯಾರ್ದ್ರಾಯೈ ದೇವ್ಯೈ ದುರಿತದಳನೋದ್ದಂಡಮನಸೇ || ೪ ||
ಪರಂ ಮಾತಸ್ತೇ ಯೋ ಜಪತಿಮನುಮೇವೋಗ್ರಹೃದಯಃ
ಕವಿತ್ವಂ ಕಲ್ಪಾನಾಂ ಕಲಯತಿ ಸುಕಲ್ಪಃ ಪ್ರತಿಪದಮ್ |
ಅಪಿ ಪ್ರಾಯೋರಮ್ಯಾಂ ಮೃತಮಯಪದಾಯಸ್ಯಲಲಿತಾ
ವಟೀಚಾದ್ಯಾವಾಣೀ ನಟತಿ ರಸನಾಯಾಂ ಚ ಫಲಿತಾ || ೫ ||
ಸರ್ವಲಕ್ಷಣಸಂಯುಕ್ತಾ ಪುಷ್ಪಿಣೀಮರ್ಚಯೇಚ್ಛಿವೇ |
ಮತಂಗಮುನಿನೋಕ್ತಂ ಚ ಸದ್ಯಃ ಸಿದ್ಧಿಕರಂ ಭುವಿ || ೬ ||
ಕನ್ನಡ ಅರ್ಥ
ಶ್ರೀ ಮಾತಂಗೀ ದೇವಿ ಪರಿಚಯ:
ಶ್ರೀ ಮಾತಂಗೀ ದೇವಿಯು ದಶ ಮಹಾವಿದ್ಯೆಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದ ಶ್ಯಾಮಲಾ ದೇವಿಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ನಾಮ. ಇವಳು ವಾಗ್ದೇವತೆ ಸರಸ್ವತಿಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ರೂಪ. ಇವಳು ಸಂಗೀತ, ಕವಿತೆ, ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಕಲೆಗಳ ದೇವತೆ. ವೀಣೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದಿರುವ, ನೀಲಿ/ಶ್ಯಾಮಲ ವರ್ಣದ ಈ ದೇವಿಯು ವಾಚಕ್ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ.
ಶ್ಲೋಕ ೧:
ಹೊಸಚಂದ್ರನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಕೂದಲನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ, ಚಂದ್ರಕಳೆಯಂತೆ ಸುಂದರವಾದ ಮಾತಂಗಿನಿ ದೇವಿಯನ್ನು ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ. ಆಮ್ನಾಯ ವಾಕ್ಯಗಳಿಂದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುವ, ಶುಕನಿಗೆ (ಗಿಳಿ) ಪ್ರೀತಿಯಾದವಳಾದ ಆ ದೇವಿಯನ್ನು ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಶ್ಲೋಕ ೨:
ಪದವಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಎರಡು ಪಾದಗಳಿಂದ ಕಾರ್ಯೋದ್ಧೇತವಾಗುವ, ಅಲೆಗಳಂತೆ ಆಡುವ ಆ ಮಾತಂಗಿನಿಯನ್ನು ಸದೃಢ ಹೃದಯದಿಂದ ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ. ನೀಲಿ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಶುದ್ಧವಾದ, ಪವಿತ್ರವಾದ ತೋಳುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವಳಾದ ಆ ದೇವಿಯನ್ನು ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಶ್ಲೋಕ ೩:
ತಾಳೀದಳದಿಂದ ಕಿವಿಯನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿರುವ, ಮಧುವಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ, ಘನವಾದ ಎದೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ, ಶಂಭುವಿನ (ಶಿವ) ಪತ್ನಿಯಾದ ದೇವಿಯನ್ನು ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ. ತಡಿಲಿನ (ಡೋಲು) ಕಾಂತಿಯಿಂದ, ನರ್ತನದಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿರುವವಳಾದ ಆ ದೇವಿಯನ್ನು ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಶ್ಲೋಕ ೪:
ಮೃದುವಾದ ಮುಗ್ಧ ಹಾಸ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ, ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯನ್ನು ಕೊಡುವ, ಕಮಲದ ಪಾದಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುವವರಿಗೆ, ಸದಾ ಸೇವಿಸಲ್ಪಡುವ, ಶಿವ ಮತ್ತು ಬುಧರಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ, ದಯಾಳುವಾದ, ದುರಿತಗಳನ್ನು ದಮನಮಾಡುವ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮಾತಂಗ್ಯೈ ದೇವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರವಿರಲಿ.
ಶ್ಲೋಕ ೫:
ನನ್ನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವ ಮಾತಾ ತಂಗೀಯ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಗ್ರಹೃದಯಿಯಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಜಪಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಪ್ರತಿಪದದಲ್ಲೂ ಕವಿತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಸೂಕ್ತವಾಗುತ್ತಾನೆ. ಮೃತ್ಯುವಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಅಪಾರಮಯದಲ್ಲಿ ಕೂಡ, ವಟೀ ಮುಂತಾದ ವಾಣಿಯು ಜಿಹ್ವೆಯಲ್ಲಿ ಫಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಶ್ಲೋಕ ೬:
ಎಲ್ಲಾ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಪುಷ್ಪಿತವಾದ, ಅರ್ಚನೆಯಿಂದ ಇಷ್ಟಳಾದವಳು ಮತಂಗ ಮುನಿಯಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟವಳು, ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸದ್ಯಃ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಕೊಡುವವಳು.
ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲವನ್ನು ನೋಡಿ
ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲಪಾಠ
नमामि देवीं नवचन्द्रमौळिं
मातङ्गिनीं चन्द्रकलावतंसाम् |
आम्नायवाक्यैः प्रतिपादनार्थे
प्रबोधयन्तीं शुकमादरेण || १ ||
कृतार्थयन्तीं पदवीं पदाभ्याम् |
आस्फालयन्तीं कलवल्लकीं ताम् |
मातङ्गिनीं सद्धृदयान् धिनोमि
निलांशुकां शुद्धनितम्बचेलाम् || २ ||
ताळीदळेनार्पित कर्णभूषाम् |
माध्वीमदोद्घूर्णित नेत्रपद्माम् |
घनस्तनीं शम्भुवधूं नमामि
तडिल्लताकान्तिमनर्घ्यभूषाम् || ३ ||
नमस्ते मातङ्ग्यै मृदुमुदित तन्व्यै तनुमताम्
परश्रेयोदायै कमलचरणध्यानमनसाम् |
सदा संसेव्यायै सदशिविबुधैर्दिव्यधिष्णैः
दयार्द्रायै देव्यै दुरितदळनोद्दण्डमनसे || ४ ||
परं मातस्ते यो जपतिमनुमेवोग्रहृदयः
कवित्वं कल्पानां कलयति सुकल्पः प्रतिपदम् |
अपि प्रायोरम्यां मृतमयपदायस्यललिता
वटीचाद्यावाणी नटति रसनायां च फलिता || ५ ||
सर्वलक्षणसंयुक्ता पुष्पाणि मर्चयेच्छिवे |
मतङ्गमुनिनोक्तं च सद्यः सिद्धिकरं भुवि || ६ ||